Polecane publikacje

Wirtualne wystawy

Statystyki

Wiadomości


Dożynki to święto rolników obchodzone po zakończeniu żniw. Odbywały się najczęściej w sierpniu lub na początku września po zebraniu plonów. Znane były w całej Polsce, jednak w zależności od obszaru nazywano je „wyżynkiem”, „zażynkiem”, „wieńcowem”, nawiązując do najważniejszego symbolu tego święta czyli wieńca żniwnego lub „okrężnem”, od zwyczaju obchodzenia lub objeżdżania pola po żniwach. Obchody tego święta miały dla ludności wiejskiej bardzo duże znaczenie. Były zwieńczeniem wszystkich prac w polu i całorocznego trudu, niezbędnego do zapewnienia pożywienia.

 

Zwyczaje dożynkowe miały wiele lokalnych odmian, jednak łączyło je kilka głównych elementów. Na polu zostawiano kępkę nietkniętych kłosów zboża zwaną „przepiórką”, „pępkiem”, „kozą”, „wiązką” lub „perepełką”. Miało to zapewnić ciągłość urodzaju i obfity plon w przyszłym roku. Z ziemi wokół pozostawionej kępy dokładnie wyrywano chwasty, aby nie zarastały one pola w kolejnych latach. Powszechny był również zwyczaj „bronowania” ziemi wokół przepiórki ciągniętą za nogi dziewczyną. Ostatnie kłosy były ścinane uroczyście przez gospodarza lub najlepszego kośnika. Najczęściej wplatano je do żniwnego wieńca.


Urodził się 18 sierpnia 1822 r. we wsi Bobrek koło Cieszyna. Ukończył Gimnazjum Ewangelickie w Cieszynie. Następnie odbył praktykę księgarską u Jana Milikowskiego we Lwowie. Po zakończeniu nauki zawodu w 1840 r. J. Milikowski powierzył mu stanowisko kierownika filii swojej księgarni w Stanisławowie. W 1843 r. uzyskał u pracodawcy urlop i rozpoczął półtoraroczne studia na oddziale handlu Instytutu Politechnicznego. Po powrocie do Stanisławowa na dawne stanowisko zaczął równocześnie starania o zezwolenie na otworzenie własnej wypożyczalni książek. Bezskuteczne próby i ciągłe odmowy władz austriackich spowodowały jego zainteresowanie innym miastem – Rzeszowem, który wówczas nie posiadał ani księgarni, ani wypożyczalni. Koncesję na zorganizowanie księgarni otrzymał w maju 1848 r. Otworzył ją 1 grudnia tego roku w Rzeszowie na rogu ul. Kościuszki i Pańskiej nr 2. Kierowanie firmą powierzył zarządcy. Natomiast sam nadal mieszkał w Stanisławowie i dalej starał się o zezwolenie na prowadzenie tam księgarni i antykwariatu, niestety bezskutecznie. Odmową zakończyły się również jego starania o koncesję na zorganizowanie księgarni i wypożyczalni w Krakowie. W związku z tym postanowił na stałe związać się z Rzeszowem. W 1854 r. przeniósł się do Rzeszowa, objął kierownictwo zakładu i zaczął ubiegać się o otworzenie przy nim wypożyczalni książek. Pozwolenie otrzymał rok później.


 

Gdy słońce Raka zagrzewa,
A słowik więcej nie śpiewa,
Sobótkę, jako czas niesie,
Zapalono w Czarnym Lesie

 

  Jan Kochanowski, Pieśń świętojańska o Sobótce

 

 

Noc Kupały to święto wywodzące się z czasów pogańskich związane z jednym z bóstw Słowian wschodnich. Obchodzone było w noc przesilenia letniego, czyli najkrótszą noc w roku. Podczas chrystianizacji Polski dostojnicy kościelni nie potrafili wykorzenić miejscowej tradycji pogańskiej, dlatego postanowili dostosować słowiańskie święto do religii chrześcijańskiej. Z biegiem czasu kupalnockę zaczęto obchodzić 2 dni później w wigilię św. Jana Chrzciciela. W związku z tym noc Kupały nazwano także nocą świętojańską lub sobótką, co oznacza dzień poprzedzający święto. Do dnia dzisiejszego nazewnictwo to stosowane jest zamiennie.


W dniach 14-15 maja 2015 r. w Kolbuszowej odbyła się ogólnopolska konferencja naukowa Kultura a samorządność lokalna. Historia - współczesność – perspektywy zorganizowana przez Instytut Historii Uniwersytetu Rzeszowskiego (Zakład Kulturoznawstwa), Regionalne Towarzystwo Kultury im. Juliana Goslara w Kolbuszowej oraz Miejską i Powiatową Bibliotekę Publiczną w Kolbuszowej. W sesji naukowej wzięli udział przedstawiciele polskich oraz zagranicznych (Ukraina, Słowacja) ośrodków akademickich, jak również instytucji kultury oraz samorządów lokalnych.

 

Celem konferencji była wymiana myśli nt. rozwoju i promocji kultury w środowiskach lokalnych i regionalnych. Prelegenci w swych wystąpieniach poruszali tematy o problematyce tak historycznej, jak również współczesnej. Ze szczególną uwagą podjęto zagadnienie odnoszące się do kulturotwórczej roli samorządów w zmienionej po 1989 roku sytuacji ustrojowej w Polsce; ich nowych zadań, możliwości i dążeń w zakresie upowszechniania kultury we wspólnotach lokalnych oraz obowiązków jakie stoją przed regionalnymi instytucjami kultury.


 

„Dał Polsce wolność, granice, moc i szacunek...”

 

słowa Ignacego Mościckiego wypowiedziane podczas

uroczystości pogrzebowych Józefa Piłsudskiego

 

12 maja 2015 r. roku przypada 80. rocznica śmierci Józefa Piłsudskiego – pierwszego marszałka Polski, premiera (dwukrotnie), ministra spraw wojskowych, twórcy Organizacji Bojowej PPS, Legionów Polskich, a przede wszystkim symbolu niepodległej Polski. Znany m.in. pod przydomkiem Komendant, zasłużył na miano jednej z najwybitniejszych postaci w historii Polski, która miała znaczący wpływ na kształt polityki wewnętrznej i zagranicznej II RP.


Na pograniczu Pogórza Strzyżowsko-Dynowskiego i Dołów Jasielsko-Sanockich na szczycie skalistego wzgórza znajdują się ruiny zamku Kamieniec, którego nazwa pochodzi od skał wkomponowanych w mury budowli. Potocznie zwany jest również „odrzykońskim” z uwagi na leżącą u jego podnóża wieś Odrzykoń.

 

Miejscowa ludność próbowała wyjaśnić pochodzenie dziwnej nazwy wsi, dlatego przez lata powstało kilka legend mających na celu zrozumienie jej znaczenia. Jedna z nich mówi, że pewnego razu podczas wielkiej posuchy nieopodal zamku przejeżdżali kupcy z towarami. Kiedy koń ciągnący wóz upadł z pragnienia, a wszystkie studnie w okolicy były wyschnięte, kupcy dali mu wina, którego mieli pod dostatkiem. Kiedy napojony koń padł przy dyszlu zdawało się, że zdechł. Wtedy kupcy postanowili zdjąć z niego skórę, żeby się nie zmarnowała i ruszyli w dalszą drogę. Po pewnym czasie pijany koń obudził się i oszalały z bólu galopował przez kilka godzin po okolicy, a miejscowa ludność widząc obdarte ze skóry zwierzę nazwała pobliską wieś Odrzykoniem.


„Zadaniem naszym jest nie tylko zniszczyć was fizycznie,
ale musimy zniszczyć was moralnie w oczach społeczeństwa”

 

słowa mjra Wiktora Herera, oficera UB, skierowane do żołnierza
podziemia antykomunistycznego w trakcie przesłuchania

 

1 marca 2015 roku po raz piąty obchodziliśmy Narodowy Dzień Pamięci „Żołnierzy Wyklętych” – święto państwowe poświęcone żołnierzom antykomunistycznego i niepodległościowego podziemia polskiego. W związku z powyższym pragnę przybliżyć Czytelnikom jeden ze sposobów walki ówczesnej władzy z oddziałami poakowskimi, jak również osobami bezpośrednio z nimi powiązanymi, a mianowicie tzw. procesy pokazowe.


Na mocy uchwały Sejmu RP jednym z patronów 2015 roku ogłoszony został Jan Długosz, wybitny polski historyk, dyplomata i duchowny. Wydarzenie to związane jest z 600. rocznicą urodzin twórcy największego dzieła opisującego losy Państwa Polskiego - Roczniki, czyli Kroniki sławnego Królestwa Polskiego.

 

Jan Długosz urodził się w 1415 r. w Brzeźnicy koło Radomska. Pochodził z niezamożnej rodziny szlacheckiej herbu Wieniawa. Po ukończeniu szkoły parafialnej w Nowym Korczynie, mając 13 lat rozpoczął studia na wydziale sztuk wyzwolonych Akademii Krakowskiej. Po trzech latach opuścił ją, nie uzyskując żadnego stopnia naukowego. W 1431 r. objął początkowo posadę notariusza, następnie sekretarza na dworze Zbigniewa Oleśnickiego, biskupa krakowskiego, jednego z najbardziej wpływowych ówcześnie polityków. U schyłku panowania Władysława Jagiełły i podczas rządów Władysława Warneńczyka Oleśnicki posiadał tak szerokie uprawnienia, że sprawował faktyczne rządy w Królestwie Polskim. Dlatego pracujący w kancelarii biskupa krakowskiego Długosz miał kontakt z najważniejszymi sprawami politycznymi kraju.

Panel Logowania

rejestracja

Newsletter

Aby otrzymywać nowe informacje zapisz się do newslettera.

Forum Dyskusyjne

  • Brak postów do publikacji.
Portal Podkarpackiej Biblioteki Cyfrowej powstał w ramach realizacji projektu „Podkarpacka Biblioteka Cyfrowa” współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2007-2013 oraz z budżetu Samorządu Województwa Podkarpackiego.

Nowy portal PBC pełni funkcje informacyjne i komunikacyjne oraz stanowi repozytorium obiektów cyfrowych
przechowywanych w postaci elektronicznych kopii książek, czasopism i innych dokumentów.
Serwis tworzony przez konsorcjum PBC
Ten serwis działa dzięki oprogramowaniu dLibra 5.8.0