/1931-32.djvu

			"C ') 


. 
1'r",!.
1 I :,. 


.'r .
f 
?.,.
 J 

 It . 
.
'\=. .. 
- . 
-l' #._ 1 



 i ..........................'................ i 
 ft 
. , -. 
. 
 
U 
 . 
· : '" 
 · 
,",;,jfCi,IJU ... - · 
: . 
 QlMNU...... >.ft_TW..:' 
· ' 'lJf ... It.. ".,. ".)i't"'
h 11£ GO 
. , 
 
. -.<; ----- 
: ""- ftzg,s-

 

 J C2: 
SPR1\ WOZD1\NIE 


DYREKC-.JI 


II PftDnWDWf
D filMDftUUM 


W TARNOPOLU 
za rok szkolny 1931/32. 


. 


. 


. 
.
 
. 


TAR N 0 POL 1 9 a 2. 



 I Odblto w druk.rnl w. Kr.lla w Tar"opolu Mlcka.wlc.. 41. 
.............................................. 





.....................................
1 
.. .. 
.. .. 
.. .. 
D .. 
.. . 
.. .. 
.. .. 
. .. 
.. .. 
.. .. 
.. .. 
" .. 
.. .. 
.. " 
. .. .. 
.. .. 
.. .. 
.. .. 
: SPRf\ WOZDf\NIE : 
.. .. 
" .. 
.. .. 
: DYREKCJI : 
.. .. 
..,. " 

 II 

nnW
W(

 mM
UJ
M 
 
.. .. 
.. .. 
: W TARNOPOLU : 
.. .. 
.. .. 
: za rok szkolny 1931/32. : 
.. 
.. 
.. 
" 
" 


.. 
.. 
.. 
.. 
.. 
.. 
.. 


.. 
.. 
II 
.. 
" 
.. 
.. 
.. 
.. 
.. 
.. 
.. 
.. 
" 
.. 
II 
I 
.. 
. 
II 
.. 
.. 
.. 
.. 
.. 
I Odb!lo w drukarni W. Krelia w Tarnopolu MiCk . leWlcza 41. : 
'---* -- - . 
1IIJ...t!I.', _III" "'II/a.. 
..II;".IiIlfSio .........II.II.II"'..IIIiIJi....!I[I! 


TAR N 0 POL 


1 9 3 2. 



I. Sklad grana nauczydelskiego 
w roku szkolrlym 1931/32. 


A. Dyrektor. 
1. Lenkiewicz Wlodzimierz, dr. fil., dyrektor, odznaczony Krzy- 
iern Nu'podleglosci i Krzyzern Ofieerskim ,.Polonia Hestituta", honorowy 
obywatel rniasta Tarnopola, ezlonek Rady Szkolnej Powiatliwej, od 5 grudnia 
1929 r. na urlopie dla pelnienia obcwi
zk6w burmistrza mia ta Tarnopola. 
Z dniern 30. XI. 1931 r. zostal przenif'siony fla wlasn
 prosb
 w stan spoezynku. 
? Heilpern Adam, dr. fi1., profesor, p. o. dyrektora, uezyl j
zyka 
polski ego w kl. Via - 3 g. i w kl. VlIa - 3 g. Tyg. godz. 6. 


B. Nauczyciele etatowi. 
3. Bednarski J6zef, nauez., opiekun kl. lIa, uezyl rnatematyki w kl. 
Ib - 4 godz.. w kl. lIa - 4 godz., w kl. III - 4 godz., w kl. Vlb- 2 godz., p'o- 
pedeutyki f1lozofji w kl. VlIla+b - 6 godz. Razem tyg. godz. 20. 
4. Bula J6zef, nauez., opiekun kl. la, opiekun Kola L. O. P. P.; 
uezyl do dnia I. kwietnia 1932 ewiezen eielesnyeh w kl. la+b - 6 godz. 
lIa - 3 godz., IVa - 3 godz., VIa+b - 6 godz., VlIb - :2 godz. VlIla+b _ 6: 
god
 Razem tygodniowo godzlll 26. Od dnia 1 kwietnia 1932 uezyl ewiezen 
cielesnych w kl. la+b - 4 godz., lIa - 2 godz., lVa 2 godz., Vla+b - 4 godz. 
VIIb - 2 godz., VlIla+b - 2 godz. Razem tyg. godz. 16. Ponadto uezyl od I. IV. 
w I. panstwowern gimnazjnm 10 godzin tygodniowo. 
S. Bulowa Bronislawa, nauez., kierowniczka praeowni robot 
r
eznych, opiekunka kolka modelarskiego, uezyla do I. grudnia 1931 praey 
r
eznej w kl. la - 2 godz., kl. Ib -2 godz., kl. IIa - 4 godz., kl. lIb - 4 godz. 
kl. IiI - 3 godz. Ponadto w panstwowem gimna 7 jum ienskiem uezyla 16 go- 
dzin praey r
eznej. Razem tygodniowo godzin 15+16. Od I grudnia 1931 do 
31 grudnia 1931 uczyla w tyeh samyeh klasaeh, jednak Hose godzin w kl. lIa 
i lIb byla zrnniej
zona do 3 w kaidej klasie, Razern tygodniowo uezyla 13 
godzin i w panstw. gimnnjurn ietiskiem 16 godzin. Od I styeznia 19
2 do 
konca roku szk. uezyla praey r
cznej w kl. la - 2 godz. w kl. Ib - 2 godz. 
w k1. lIa - 3 godz.. w kl. lIb - 3 godz. w kl. III - 4 godz. Razem tygodnio- 
wo godzin 14 i w panstwowem girnnazjum ienskiem godzin 10. 
6. Francoz Szulim, prof.,opiekun kl. VIlla., uezyl matematyki w k1. 



-4- 


IVb _ 4 godz. w kl. Vb - 4 godz.. w kl. V1I1a - 2 godz., w kl. V11Ib - 2 godz. 
ftzyki w kl. Vl11a - 3+1 godz., w 11.1. V\Ilb - 3+1 godz. Razem tyg. godz.20 
7. Gottfried Marek, nauez., uezyl religji mojzeszowej w k1. la+b 
_ 2 godz., w kl. Ila+b - 2 godz., 111- 2 godz., w kl. IVa+b - 2 godz., Va+b 
2 godz., w kI. Vla+b - 2 godz., Vila - 2 godz., Vllb - 2 godz., V11Ia - 2 godz. 
V1I1b 
 2 godz. Razem tyg. godz. 20. Ponadio uo.yl w gimn. zeiIsk. paiIstw.. 
4 godz. tyg. 
8. Haliczer .J6zef" prof., opiekun kl. lIb. u-::zyl do qO IIstopada 1931 
geografji w kl. la - 2 godz., w 11.1. Ib - 2 godz., w kl. I1a - 2 godz., w k.1. 
lIb _ 2 godz., w kl. 111 - 2 godz., IVb - 2 godz., w kl. Va - 2 godz., Vb - 2 
godz., wid. VIa - 2 godz., w kl. Vlb - 2 godz., przyrodoznawstw a w kI. I1a 
2 godz., w kl. lIb - 2 godz., Razem tygodniowo godz. 24. ad 1 grudnia 1931 
r. do koiIca roku szkolnego vezyl w tym samy," wymiarze godzin, jenak z tl1 
zmiana, ze nie uezyl w klasie Ia geografji, natomiast uezyl w tej klasie przy- 
rodoznawstwa (2 godz.) 
9. Hrycek Kazin1ierz, nauez. tyme:;:., uezyl ad 1 listopada 1931 
do 3.0 listopada 1931 j
zyka laeiiIskiego w _ 11.1. VIa 6 - godz., j
zyka greekiego 
w kI. Via - 6 godz. Razem tygodniowo godzin 12. Ponadto w panstw. gim- 
nazju m zenskiem tyg. godz. 12. ad 1 grudnia 1931 do konea roku szkolnego 
uezyl j
zyka lacinskiego w kl. Va -- 6 godz., VIa - 6 godz., j

yka greekiego 
w kl. Va - 5 godz., w kl. VIa - 6 godz. Razem tyg. gQPz. 23. 
10. Juzwa Stefan" nanez., opiekun kl. 111., kierownik pedagogiezny 
huka P. W., opiekun druzyny haH'er3kiej, uezyl do dnia 1. kwietnia 1932 
cwiezen cielesnych w kI. II b - 3 godz., 111- 3. godz., IV b - 3 godz., Va - 3 godz. 
Vb - 3 godz., VIla - 3 godz., higjeny w kI. VIIb - 1 godz. Hufiec P. W. - 4 
godz. Razem tyg. goezin 23. ad 1. kwietnia 1932 uezyl cwiezen cielesnyeh 
w kl. lib _ 2 godz., 111 - 2 godz., IVb - 2 godz., Va - 2 godz., Vb . 2 godz., 
VIla _ 2 godz., higjeny w kl. VIIb - I godz. Hufiee 4 godz. Razem tyg.
 godz. 
17. Ponadto uezyl ad I. IV w I panstw. gimnazjum c
iezen eit'leszych 6 godz. t)i!iennie na najdluzszej przerwie szkolnej, nadto na 
kaMe zgloszenie si
 u bibljotekarza po nauce szko1nej. 


v. Wychowanie. 


Potrzeba szukania nowych dr6g wychonania spolecznego 
j.. pafistwowego trafia Coraz silniej do przekonania og61'1 ucz
cych. 
Kryzys kulturalny, kt6ry nawiedzil calq Europ
, zachwianie si
 
starych form politycznych, a rodzenie sit; ferment6w spotecznych 
groinych dla przyszlosci, znany upadek etyki sPowodowany woj- 
n,! i niekarnosci,! przekonuje, ie cZynnosc nauczyciela i wycho- 
wawcy musi sill wzm6c, jesli nie ma ucierpiec porzqdek i calose 
pafistwa. Z drugiej strony zastraszaj'lce oslabienie fizycznego 
ustroJu mlodziezy,mimo rozkwitu sport6w - wywolane niedosta- 
tecznem dOiywianiem jej w czasach wojennych i powojennych, 
wstrz,!sami nerwowemi ich rodzic6w i otoczenia, przejsciami zy- 
ciowemi w czasie tulaczki i n
dzy, troskami codziennego zycia 
z powodu przedlu'iajllcego sit; kryzysu i bezrobocia- przekonalo, 
ze szkola i 0 fizy czn ll stron
, 0 Zdfowie i "dokarmianie wiosny. 
dbac musi, bo od niego zaleiy w wysokim stopniu j rozw6j 
etycznych poj
c i zdolnosci do pracy intelektualnej. Oziecko 
iyjqce w atmosferze niesnasek sPOwodowanych n
dzq, przynosi 
gorycz i apatj
, dwie trucizny fatalnie wplywajqce na organizm, 
mh)dy. Dlatego tei dozywianie staje si
 obecnie podstawo- 
wym sktadrrikiem wychowania, wzmaga jesli lJie radosc, to przy- 
najmniej zadowolenie witalne j ksztaltuje nieswiadomie poj
cia 
spoJeczne i etyczne. G16d byl zawsze ojcfm przewrof6w moral- 



15 - 


nych i spotecznych. Przytem widzi dziecko, ie ktos sif; niem 
opiekuje, ie ktos "obey" je karmi, a dziecko umie jes7cze bye 
wdzi
cznem. 
Dlai:ego grono wyehowawc6w zwracato baczn,! uwag
 na 
akcj
 dOiywiania, a niekt6rzy opiekowali si
 nift sZGzerze, co 
dawato wiele pracy i klopotu poza zaj
ciami szkolnemi. Niektorzy 
po godzinie 2-ej opuszczali zaklad i to dzialo si
 nie Taz i oie 
dwa razy w tygodniu, ale codziennie. Nie mog
 tu pominqc za- 
slug pp. prof. Juzwy, Hryceka i Raczyiiskiego. 
Kolo Matek okazalo tei w pier\\ szym rz
dzie wiele po- 
swi
cenia i ochotnej zapobiegliwosci przy wydawaniu sniadafi 
i obiad6w, 0 kt6rych mowa na innem miejscu. Ze nasze Kola 
Rodzicielskie instynktownie w pierwszym rz
dzie zajmujft si
 do- 
zywianiem, id
c za istotn,! potrzeb q chwili, uwazam za rzecz 
wlasciwq i wainq, gdyz dobroc czynna wi
cej znaczy, nii slowo, 
odczyty i pogadanki, nie zawsze uderzaj,!ce w odpowiedni ton 
Akcja dozywiania. wsp61ne zabiegi 0 srodki stajq si
 tei kitem 
mi
dzy szkol4 a domem - podstaw,! wsp6tzycia, niiszym, ale 
fundamentalnym, jego szczeblem. 
Wychowawstwo w duchu nowszym wymaga przygotowania 
grona, poznania nowvch metod wychowawczych. Do tego tei 
celu zmierzalo si
 referatami wyglaszanemi przez poszczeg61nych 
czlonk6w grona na podstawie nowszych zdobyczy psychologji 
wychowawczej. !-'raca ta wymaga jeszcze wiele czasu, lecz ma 
tez znaczenie jako impuls. Ozis kazdy juz rozumie, lub rozumniec 
zaczyna, ze musi si
 iSl' z czasem. Nie znaczy to, by wycho- 
wawstwo mialo jui ustalone formy: stare lamie si
 jeszcze z nowem, 
kt6re szuka dr6g. 
Na czolo zagadnieii wychowawczych wysuwa si
 dzi"s wy- 
chowanie paIi.stwowe. 00 tego celu zmierza przedewszystkiem P. 
W., budzqc w mlodzieiy, zapal do obrony kraju i Kolko L a.p.p. 
wesp6t z K6lkiem Modelarskiern, ogromnie popularnem w szere- 
gach mlodziezy, kt6re wyrabiaj,! nietylko uswiadomienie w dziedzinie 
groi,!cych nam niebezpieczellstw, ale wi,!i q silnym w
zlem du- 
sze mlodziezy z krajem is,! iyw,! szkol,! zdrowego patrjotyzmu. 
Kazdy przedmiot nauki starano si
 wyzyskac dla,pogl
bienia 
wychow. pafistwowego, a terenem szczeg6lnie dla ceI6w tych od- 
powiednim byly poszczeg6lne k6lka i uroczystosci paiistwowe, 
kt6re wytwarzaly powainy nastr6j zywem stowem lub muzyk,!, 
pOzostawiaj,!c trwaly slad w duszy wychowank6w. I w tej dzie- 
dzinie stawia si
 jednak pierwsze kroki - iywy przyktad grona, 
nie zasklepiaj<:jcego si
 w martwych ramach nauki, ale bior<:jcego 
udzial w spolecznej pracy, musial tez dzialac na umysly mlode I 
W zaktadzie istnieje cz
sciowy samorz
d, kt6ry fO'zszerzy 



- 16- 


si
 na caly zaktad. Wprowadzilo go si
 w niekt6rych tylko kla- 
sach odpowiednio przygotowanych i maj,!cych opiekun6w ch
t- 
nych do kierowania i opiekowania si
 samofz,!dem, by nie byt 
martw,! literq. 
Celom wychowawczym sluiyly r6wniei pogadanki, kt6rych 
plan utoiylo si
 z poczqtkiem roku szkolnego. Na r6inych stop- 
niach byly r6ine - odpowiednio do rozwoju mlodzieiy. 
Ozi
ki wprowadzonym przez Kuratorjum audycjom radjo- 
wym mogla mtodziei korzystac z przedstawiefi szkolnych urz'!- 
dzanych w stolicy, lub we Lwowie. Warunki, istniej'lce w zakla- 
dzie nie sprzyjaty zbytnio tym pr6bom, gdyi zaklad posiada apa- 
rat przestarzaly i musial wypoiyczac w tym celu aparaty, b
d,!ce 
wlasnosci,! juito grona, jUi mlodzieiy; przytem brak sali zl11uszal 
niejediiokrotnie do dzielenia sluchaczy na 3 grupy. Niew'!tpliwie 
jednak i tt: spraw
 ureguluje si
 dla pJdniesi(wia poziomu kul- 
tury dziatwy. 
Opieka na dojeidaj,!cymi i w tym roku stanowila trosk
 
kierownictwa i grona. Liczna ta mlodzjei naraiona na r6ine nie- 
bezpieczefistwa, na trud i niedojadanie cieszyla si
 prawdziwie 
ojcowsk q opiek,! ze strony niekt6rych czlonk6w grona, kt6rym 
naleiy si
 prawdziwa wdzi
cznosc. Oziatwa ta miala i swoj,! samo- 
rz'!dow'! organizacj
 - miala setnik6w, kt6rzy czuwali nad po- 
rz q dkiel11 w swietlicy. Tam bowiel11 gromadzila si
 mlodziei przed 
odjazdel11 i stamt,!d parami udawala si«: na dworzec - obecnosc 
wszystkich byla przez setnik6w codziennie scisle kontrolowana. 
Ola niej to w pierwszym rz
dzie urzqdzilo Kolo Rodzicielskie 
obiady, 0 kr6rych jui wspominalismy. 
Bliisze szczeg6ly 0 pracy wychowawczej zakladu dajq spra- 
wozdania poszczeg61nych organizacyj instytucyj i k61ek mlodzie- 
iy. 


Kolo Rodzicielskie II. panstwowego gimnazjum 
w Tarnopolu. Trzeci rok istnieje kolo w tutejszym zakladzie. 
Spelniajqc intenzywnie swe zadanie wsp61nie z gronem nauczyciel- 
ski em i dyrekcj,! gil11nazjul11 n
d wychowaniel11 1111odzieiy.- 
Poniewai w ubieglYl11 roku szkolnYl11 Walnego Zebrania 
nie by to z tego powodu, by nie przerywac prac kola, dlatego 
z koficem wr7esnia odbylo si
 zwyczajne walne zebranie. na 
kt6rem wybrano nast
pujqcy wydzial: Prezeska Kola p. Schindle- 
rowa Bogul11ila, I - szy wicepr. Or. Wlodzil11ierz Lenkiewicz, II- 
wicepr. p. pulkown. Wojtkielewiczowa, skarbnik prof Juzwa Stefan, 
sekretarz Raczyfiski Piotr. Z posr6d rodzic6w weszli p. Fedorowiczo- 
wa, p. Gottwaldowa, p. Juzwiak, p. Kuderewicz, p. Kwiatkowska, 
p. Or. Lewowa, p. Moschitzowa, p. Osterseizerowa, p. Pluszyfi- 
ski, p. ini. Roth, p. Sawiczowa, p. Skorochodowa, p. Siewarga, 



- 17- 


p. Szallowa. p. . Wolski, P: Zaliwska. Z 
rona nauczycielskiego 
weszli nast
puJqcy panowle: Oyr. Or. Hetlpern. ks - kan. Klemen- 
towski, prof. Szolajski, prof Spi
tal, prof. Or. Pastuszczyn, prl f. 
Gottfried.
 prof. Francoz, prof Zelebecki, prof. Bula, prof. Hrycek, 
prof. Rybak6wna i Or. Lew. Na ostatniem zas posiedzeniu 
kooptowano do zarz,!du prof. Adama Nowaka. 
Zarzqd wytonil ze siebie trzy sekcje, a to: sekcj
 dozywia- 
nia mlolziezy, sekcj
 finansowo-rozrywkow,! i sekcj
 wyklad6w. 
Sekcja imprez z rozrywek pod przewodnictwem p. plk. 
Wojtkilewiczowej przy wydatnej pomocy prof-Juzwy urZ<:jdziJa 
5 i 6 grudnia wiecz6r sw. Mikotaja w sali Sokota, nadto zabaw
 
taneczn<:j wsp61nie z kolem rodzicielskiem gimnazjum iefiskiego 
im. Marji Konopnickiej w d'1iu 31. stycznia 1932 r.. a doch6d 
z zabawy rozdzielono na akcj
 pomocy bezrobotnym wojew6dz- 
twa Tarnopolskiego, na harcerstwo - bibljotek
 gimllazjllm iefiskie- 
go im. Marji Konopnickiej i sekcjt; dOiywiania mlodzieiy tut. 
zakladu. Zabaw,! zaj
lo si
 bardzo szczerze grollo pan z komitetu 
rodzicielskifgo, kt6re nietylko zaopatrzyiy hojnie i bezplatllie 
bufet, lecz takie wraz z gf0nem nauczycielskiem czuwaly nad 
calosci q zabawy t. j. porz,!dkiem i zachowaniem form towarzyskich. 
N8st
pnym punktem pracy Kola bYIO subwencjollowanie 
wycieczek szkolnych do Kr
cilowa, Okop6w Sw. Tr6jcy, Zbaraia 
i Wilna. Kolo wychodzilo z zalozenia, ie obowi
zkiem jego jest 
udzielenie pomocy materjalnej ubogiej mlodzieiy, chc,!cej zwiedzic 
nasze zabytki sztuki i kwltury.- 
Podobllie jak w ubiegtym roku otoczylo Kolo szczeg611lq 
opiek,! mlodziei chor,!, a niezamozllq i w porozumieniu z Ieka- 
rzem szkolnym Or. Lewem oplacalo lekar
twa w aptekach, a ucz- 
niowi Vll- ej klasy Bulakowi udzielilo subwellcji 100 zl. na wy- 
jazd poraz drugi do Zakopanego. W czasie zawieji snieinych za- 
it:ly Sl
 panie z komitetu mlodziei,! dojezdiaj,!c,! Ilietylko nasze- 
go zaktadu, lecz i innych, udzielaj,!c im nodeg6w i calkowitego 
utrzymania. 
Z fundusz6w Kola zaplacono kilku uczniom taks
 szkoln,!, 
subwencjonowano ubogich uczlli6w wyjeidzaj<:jcych na ob6z letni 
P. W. i gdzie tylko zaszla potrzeba, Kolo spieszylo najuboiszej 
mlodziezy z pomocq. 
Sekcja wyklad6w pod kier. prof. Szolajskif'go urz,!dzila 4. 
odczyty na temat zagadnien wychowawczych. 
Najintenzywniejsz,! dzialalnosc, jak w roku ubieglym, rozwi- 
n
la Sekcja dOiywiania mlodziezy, kt6rej dokladne sprawozdanie 
przedstawia si
 nasf
pujqco: Akcj
 dOiywiania rozl'0cz
to 15 
paidzi
rnika'I93] r. Przewodnicz,!cq Sekcji byla p. Fedorowiczowa, 
skarbmczk q Or. Lewowa. W s
kcji pracowaly nast
puj,!ce panie: 
p. Schall \ a, p. Bilifiska, p. Gotwaldowa, p. Gol
biowska, p. MQ- 
y" 6', 
.... 
g HI.lisl,t. 
 
;;, 
. 
'l'n
. 



- 18 - 


schitzowa, p. Skorochodowa, p. Ostersetzerowa, p. Sawiczowa, 
p. Kwiatkowska, p. Nawojska, p. Obuchowiczowa, p. Zaliwska, 
p. Borz
cka, p. Holubowiczowa, p. Polafiska, p. Abramczukowa, 
p. Weberowa, p.Wojtkielewiczowa, p. Isserlesowa, p. Patatoffowa 
i p. Szemberska. Bardzo wielk q pomoc sekcji okazal prof. Jw.zwa, 
kt6ry zbieral pieni,!dze za sniadania od uczni6w. Ze sniadafi ko- 
rzystalo przeci
tnie 205 uczni6w. Sniadania skladaly si
 ze szklan- 
ki mleka, kakao lub herbaty z bulk q . Uczniowie skladali mie- 
sit:cznie za sniadanie l'Jast
puj11ce optaty: za szklal1k
 kakao z bul- 
k
 3 zl. 51 gr. za szklank
 mleka 7 bulk,! 2 zl. 50 gr., za szklank
 
herbaty z bulk,! 2 zt miesiecznie. Okolo 30 uczniom inizono 
oplaty do polowy, a przeszlo 40 uczni6w korzystalo ze sniadafi 
bezplatnie. 
Wojewectzki Komitet dla spraw bezrohocia ofiarowal na 
akcj
 dozywiania mlodzieiy tut. zakladu 7l! klg. cukru i 20 klg. 
kawy. za co Kolo poczuwa si
 do obowiqzku serdecznie podzi
- 
kowac n2 tern miejscu przewodniczqcemu Wojew6dzkiego Komi- 
tetu dla spraw bezrobocia JWP. wojewodzie Moszyfiskiemu. Ucz- 
nmm w'!tlejslego zdrowia rozdala sekcja 20 puszek odzywki 
8iomalz ofiamwanych prz ez lekarza szkolnego Or. Emila Lew3. 
Kolo poczuwa si
 r6wniez do milego obowiqzku podzi
kowania 
p. prof. Rac2yfiskiemu, kt6ry poza zmudnqprac,! sekretarza 
wsz
dzie otaczal akcj
 dOiywiania czulq opiek,!. 
Sprawozd,mie kasowe sekcji dOiywiania (sniadania) za czas 
ad 1. X. 1931 r. do 1. VI. 1932: 
Przy<;h6It: oplaty uczni6w 2718 zl. 65 gr. 
Z kasy Komitetu Rodzicielskiego 577 zl. 91 gr. 
Wplyw za sprzedane bulki 65 zt 93 gr. 
razem 3362 zt 49 gr. 
1477 zt 97 gr. 
175 " 85 " 
205 " 50 " 
51 " 70 " 
1094 


Rozch6d : Za S476,5 lilr. mleka 
" 99 klg. cukru 
. 29,5 klg. kakao 
" I klg. 40 dkg. herbaty 
" bulki 
" uzupelnienie inwentarza 
i wydatki kancelar. 66" :17 " 
" placa kncharki 240 . 
" gratyfikacja sluzby 40" 60 " 
sniadanie dla 1 wyciec zk. I ,,50 " 
razem 3362 zl. 4!:1 gr. 
Komitet Rodzicielski za inicjalyw,! p. Oyr. Ora Heil- 
perna wprowadzil od dnia 15. stycznia wydawanie obiad6w 
dla niezamoznej i dojeidiaj,!cej mlodzieiy. Na czele sekcji tej 
stanftla p. Szallowa, kt6ra z pelnem poswi
ceniem pr
wadzila 


" 


" 



akcjt: do koiica roku szkolnego. Obiady skladaly si
 z pozywnej 
zupy, sztuki mi
sa z jarzynq, a cz
sto nawet leguminy. Z obia- 
d6w korzystalo okolo 70 uczni6w, z czego l5.tu placilo mie- 
si
cznie po 5 zl., I :1-tu uczni6w produktami, reszta ziJS uczni6w 
w lic
bie 45 jadald obiady bezplatnie. 
W poczuciu kolezefistwa i zrozumienia idei samopomocowej 
zamoiniejsza mlodziei tut. zakladu skladala bqdito dobrowolne 
datki pieni
ine, bqdito produkty. Akcjt: dozywiania wspierali 
ofiarnie Orowa Biliiiska, pwf. Gottfried i Or. Lew, za co Komitet 
rodzicielski na tem miejscn sklada im najserdeczniejsze podzit:- 
kowanie, Miejski Komitet dla spraw bezrobocia afiarowal na 
sekcj
 dOiywiania krupy j
czmienne, hreczane, groch i mClkt:. 
Gorliw- ii 
£: ?' :s>- O;) ?> ?' ?> !::d ;J>- 11\ 
ct> 0;) ?> 
a DI 

 I lIo
c uczni6w 
00 c;,.o 
 
 c;,.o c;,.o c;,.o c;,.o c;,.o 
 c;,.o "" 
 ... zbadauych 
Cl1 ...., 0> 0 CJ1 ...., c.n N .- C"> ao N N +- 
I - 
N dobre 0 
0 - "" - .- c:;; - 0 - - .- - - - 
0 c.n N ...., ao CD +- ...., CD 0 ao 0> Co 
No 
I 
 
"" srednie :e 
Cl1 "" N "" 0; ;; :i= "" .- "" "" - N "" 
0> 0 +- - 0 0> CJ1 c.n - N ..... I
' 
"" I t..:I N .- +- N t..:I .- +- 
 .- N ..... zle 
CD 
I Pnwl
kszeofe 'gru- 

 .- .- czotOw ehlnooyeh 
c;,.o .- "" N c,,; "" 0> 0> ao 0 ... "" ...., zewo
trznyeh 
ao I c;,.o Skrzywieofe 
.- - N - kr
goslupa 
.... I tV - - Krzywiea 
N I - - Wady serca 
I PrzepukIina 
- I - a) Ploe ezyona 
* * otwarta 
Q 
I b) Niezyt ;::; 
....... szczyt6w pI. 
 
"" ....... .- ....... - - - gruz. grucz. -. 
01 0> ao ...., CD I::> c;,.o ...., c.n 0 ""  ...., 0> srudpit'rs. ,g 
I e) I\o
cf 
I Pr6chmca I
 
"" zc:b6w ze- 
0> - "" "" N ....... "" .- "" "" "" - "" .- 
..... oP- oP- 0> 0 c.n "" co 0 ao c.n c.n "" c.n ::I 
psute zc:by I N 
I Z zc:bami za-/,& 
"" plomb.lub 
. 
"" "" 
, - - "" - - - .- .- "" to<:> 
.- C'-' "" .p. c.n t..:I c;,.o ..... .- CIJ c;,.o ...., 0 CD zdrowemi 
I jqkanie " 
'<:;:: 
3" 
I Co. 
Inne :i1,< 
'< 
....... I .- - Niedokrwistosc 
0 - .- (anemia) 
CD CD "" 0) c.n ..... 0> CD ...., ao 0 c.n N 0> 
I cierpienia ::E 
.... t..:I .- ....... oczu 
N 
I wady .., 
...., - 0 
..... 0> ...., 1',J ao c.n ...., c;,.o 0> c;,.o c.n c;,.o c.n .- wzroku '" 
I . eierpieoia uszol 
 
I Wady slnehn 8- 
J Liezba dziee 
kalek i ulomo. 


....... 
* 
t: 
en 
t: 
::J 

 
o 
N 
N 
'" 

 
." 
Co 
t: 



- 25- 



mbulatorjum dentystyczne. Prac
 w ambulatorjum 
deHtystycznem slko.lne
 pomiesz
zonem w gmachu Pafislw.ow. 
Seminarjum NauczycleIsklego M
sklego, rozpocz
to z POczqtklem 
lu
ego 1°32 roku. Zaklad tutejszy korzystal z 5 godzin tygodnio- 
ViO. Przeprowadzono badanie jamy ustnej u uczni6w wszystkich 
kl1s. Udzie]ano pomocy dentystycznej uczniom wszystkich klas, 
kt6rzy zglaszali si
 z b
lem z
b6w. Sk

rowano 
o. K
sy C
o- 
rych i Iekarza dent. kolejowe
,o 15. u
zmow, Sta
 hlgjemczny ja. 
my ustnej u zbadanych uczmow me jest zupelme zadowalajqcy. 
A. WYNIKI OGLI
OZIN UCZNIOW: 
Zbi:ldano uczni6w kl. I a i b. II a i b, III, IVai b.. Va i b" 
VI a i b., VIla i b" VJlJa i b. og61em 475 uczni6w. 
Z og61nej liczby zbadanych zupelnie zdrowe z
by mialo 53 
czysci z
by codziennie 368, aysci z
by rzadko 72, nie czysci 35 
zgryz prawidlowy 407, zgryz nieprawidtowy 68., pnie do usuni
- 
cia po z
bach u uczni6w 83 
! 44 pni), ubytki do plombowania 
w z
bach u uczni6w 422 (921 ubytk6w) przetoki (fistuty) przy 
zt:bach u uczni6w 7 (10 przetok), stan dziqsel prawidlowy u ucz- 
ni6w 4]8, stan dziqsel chorobliwy u uczni6w 457, kamiefi (osad) 
obecn)" u uczi1i6w 87, kamienia (osadu) brak u uczl1i6w 3 - 8. 
B. OOKONANO R
KOCZYNOW: 
Zaloiono plomb w z
bach trzonowych u uczni6w 8 (13 
plomb), zaloiono plomb w siekaczach i klach' u uczni6w 7 (II 
plomb). pnie usunit:to u ucznibw 8 (8 pni) zapalenie miazgi ew. 
zgorzeli wyleczono u ucz. 10 «18 przypadk6w), kamiefi (osad) 
usuni
to u UCzn. 19 uSl!ni
to z
by mleczne u uczni6w (3 z
by) 
Ooprowadzono do porzqdku jam
 ustn,! w szkole u 5 uczni6w. 
Ooprowadzono do porzqdku jam
 usln'! poza szkol,! mialo 4 ucz. 
Zalo1;ono plomb porcelanowych u 7 uczni6w (II plomb) 
Zaloiono p]omb emaljowanych u ; 6 uczni6w (9 piomb) 
Zaloiono plomb cemen towych u 2 uczni6w (4 plomby)) 
og61em u 15 uczni6w 24 plumb. 
. Kolonja wakacyjna w Kamionkach. Zaklad nasz 
poslada .

J{Qlonj
 wakacyjn1.l, polozon,! w lesie naleiqcym 
do kolojl. Posiadlosc ta wynosila 2 1 /2 l110rgi. w bieiqcym roku 
sZ
?lnym zakupiono F/2 morgi iasu za 149S zl. 96 gr. tak ii 
dZls obs.zar w
nosi 4 morgi. Budynek kolonji jest murowany, kry- 
ty 
ach.owk,!. Zabudowana przestrzefi wynosi 402 m 2 . Mlodziei 
w hczble 34 uczni6w wyjechala na kololJj
 3 lipca i przebywala 
tam do 14 sierpnia. 
Opiek
 wychowawczq i administracyjnq spelnial prof. tutej- 
szeg. o zaklad
 PeIczarski W ojciech, iona zas jego p. l-eIczarska 
Marja zupelme bezinteresownie prowadzila cz
sc gospodarczq. 



- 24) - 


Nadz6r higjeniczllo - lekarski spoczywat w rt:kach lekarza szkol- 
nego Or. Oustawa Rathausa. Mlodziei wyjeidzaj,!ca byta badana 
przed wyjazdem, w czasie pobytu i po powrocie do Tarnopola. 
Rozktad dnia na kolonji byl taki sam jak w roku ubiegtym. 
Zarzqd dokladal staran by pozywieni
 uczni6w by to dostat- 
nie i smaczne. Uczniowi
 otrzymywali 5 krotnie poiywienie. 
Koszt utrzymania kolonji wynosil razem z wydatkami administra- 
cyjnemi 3J72'55 zl. Przeci
tny koszt utrzymania uczni6w w pierw- 
szych 3 tygodniach wynosil 1'68 gr. dziennie z wydatkami ad- 
ministracyjnemi, w dals:qTlTI czasie 205 gr. llziennie. Sarno utrzy- 
manit! wynosito 1'27 
l. w nast
pl1ych tygodniach 1'55 dziennie. 
Uczniowie zlozyli jedyuie 457 zl. 50 gr. resztt: pokryl Za- 
rZfid ze swoich fundusz6w i subwencyj, a to: Kola Rodzicielskie- 
go w kwocie 500 d., Wydzialu Peacy i Opieki Spot 200 zl. 
Magistrat!1 111. Taruopola 
50 zl. Gimn. Ill. ijako zwrot kosztow 
utr
ymallia) 100 zt.. 
Poniewaz jedynq wad q kolonji byl brak rzeki, dlatego 
uchwalono urz,!dzic k,!piele natryskowe i dzi
ki uprzeJl110sd lni. 
Rotha, kt6ry zaj,!l si.
 techniczn,! stronij tejze, rozPQczt:to jJli bJ,l- 
dow
 bl1dynku i montowanie I,trz,!dzeii tak. ii w czasie najblii- 
szym praca b
dzie ukoficzOll q . Prawdopodobny koszt b
dzie wy- 
nosic przeszlo I (OQ zt. 
Kasowosc i adtninistracj
 kolonji prowadzit p. Raczynski 
Piotr, 
Zal11kni
cie rachunkowe Kolonji za czas od 10. czerwca 1931 
c;lp qnia 18 czer\\ ca 1932. 


Pr
ychody: 1. Saldo z ubiegtego roku 1759 zt. 74 gr. 
2. Odsetki od kapitalu w Kasie Oszc
t:d. 190" 19 " 
3. Subwencja Woj
w6dzkiego 
Wydzialu Opieki Spolecznej 
4. Subwencja Kola Rodzicielskiego 
5. Subwencja Magistratu m. Tarnopola 
6. pyrekrja Ill. gimnazjum (zwrot 
utrzymania np. tego zakladu) 
7. Uczestnicy Kolonji w roku 1931 
8. Oyrekcja zakladu zlozyla jako dar 
na Kolonj
 kwot
 uzbieranq Ila 
zakupno aparatu radjowego 
9. Przelew cz
sci skladek z Komitetu 
Rodzicielskiego za rok 
szkolny 1931/32 
10. Inne 


. . 


Razem 


20J " 
500 " 
250 " 


100 " 
457" 50 gr. 


2231 " 


36 gr. 


1832 " 
38 zl. 39 gr. 
7559 zt. 18 gr. 



...... 27- 


R6zchody: 1. Utrzymanie Kolonji w roku 19B f 3172 d. 55 gf. 
2. Kupno p6UorB morgi las£i 
wtaz :t optatami 
3. Administnrcja Kolonji (dozorca', 
r
mol1f, uprawa ogrodu f t. P.) 
Razem 
SaJEJO na' rok pflJ'sdy tV dn'ir.t z
rtJkni
Cia Rofisy 
K61ka literackie. 
fs K6lko klas Vlf b, VJII a i Vl1I b, Opiekun prof. 
Sr Btat ElfIgenjusz. Posiedzefi 0d.byto 14.. V{ygloszono na.gt
- 
ptlj,!ce referaty: Sandler Otto - 
ozw6j komedji polskiej... Gqfllj 
Franciszek - Oziej,e teatru polskiego do' powstania sceny Fl 


) 


Wpisala si
 
W ci:jgll 1'0 
W ci:jgu ro 
Sian klasy 


Rzymsko -II 
Greeko .. kat 
Ormiansk a 
PrawoslawJl 
EWBnuelicka 
Moj;l;e'";zo.! a 


Polska 
Ruska 
Inne 


4. Miejste 
Miejscowi 
Z powiatu t 
Z innych po 


5 Za 
Obywatele 
Wlosciauie 
Oficia1isci r 
Robotnicy r 
Przemyslow 
Rzemieslnicy 
Urz
dnicy f 
Robotniey f 
Kupey i prz 
Url
l'Inicy h 
Rohotnicy i 
Urz
dnicy k 
Ni;l;si funkcjo 
Wojskowi s 
Wojskowi n 
Wo]ne zawo 
profesorowl 
Urz
dnicy p 
Urzl)dnicy i 
Ni;l;si fllnkcj 
Ni;l;si funkcj 
Wlasciciele 
Wyrobnicy 
lnne zawody 


6 W 
Post
p bard 
Post
p dobr 
Post
p dosta 
Post
p nied 



44 
 


viii. Wykaz uczni6w w r. sprawozdawczym. 


, UWAQA I Pod Iitel'q A. umieszczono uczni6w. ktol'zy otl'zymali po
 
. st€P bal'dzo dobl'Y. pod Iitel'q B. tycb ktol'zy otl'zymali post€P dobl'Y. pod 
litel'q C. tycb. kt61'zy otl'zymali post€P dostateczny, pod litel'q D. tycb. 
kt61'zy otl'zymali post€P niedostateczny. Wymienieni pod litel'q E. 
opuscili zaklad pI'zed koilcem I'oku szkolnego i nie byli klasyfikowani. 
Ci uczniow)e. obok ktol'ycb nazwiska umieszczono nazWi; pl'zemiotu. otl'zy
 
mali z tego pl'zedmiotu postliP niedostateczny z zastl'zezen;em pl'zewidzia
 
nem ,w I'OZP Min. W. R. i 0. P. z dnia 9 czel'wca 1927. NI'. 0. PI'ez. 
,3633127 punkt 4. 


Klasa I. A (45) 


A. Cap Michal 
B, Feldhorn Israel, Prenkiel Chaskiel, Gutstein Pilip, Hajda 
Zygmunt J6zef, Jastrz
bski Henryk Baltazar, Krampf Jonas, 5ta- 
rossoller Salomon, Szymafiski Jerzy Marjan, Tuchfeld Mojzesz, 
Walzer Jak6b, Wojtkielewicz Wlodzimierz Wladyslaw Sudan. 
, C. Ambos Baruch, Baller Herman, Oeutsch lzaak. Greic 
Konstanty, Guikowski Tadeusz Kazimierz, Giinsberg Michel Leib 
(geografja), Gilnsberg Wolf, Halpern Jachiel Salomon, Katz Jaohiel, 
Krynicki Stanislaw, KuIczycki Juljan Zdzislaw (i. francuski)i, Kwiat- 
kowski Jacek, Margulies Herman, Nagler Jakob Meyer, Neuschii- 
ler ,Lipe, Podgorski Witold .Ian, Sperling Herl, Stelmaszcz
k Wlo- 
dzimierz Tomasz, Wallach Chuna Hersz, Werber Seiwel, Zarnow- 
ski Zbigniew Czeslaw Igeografjal 
O. Baranowski Tadeusz. 
E. Axelrad Herz 4. V. 1932, Ourczak Wieslaw 20. XII. 1931, 
Ellenberg Leibisch 2. 1Il. 1932. Gruszecki Franciszek 21. I. 1932, 
Kisiel Franciszek 15. Ill. 1932, Kleinrock lsak 2. Ill. 1932. Las- 
kowski Jan 4. III. 1 32, Lerner Uscher Bernard 20. XII. 1932, 
Rosenfeld Samuel Herman 14. II. 1932, Weltz Tadeusz Adam 4. 
I. 1932, Wojcieszek Tadeusz 10.Ill. 1932. 


Klasa I. B. (44). 
B. Baras Oawid, Bauer Boleslaw Aleksamler, Jacko Tadeusz 
Stanislaw, Los Jerzy Jan, Skorode11 Orest. 
C. Allerhand Chaim Saul, Byk Herman, Bole11skt Juljan Sta- 
nislaw, Cycyk Jaroslaw Jan, Czubaty Orest Eugenjusz, Ouda 
Franciszek, Engel Mojiesz, Heliczer Joachim (matem.), Hrecz- 
kowski Marjan Antoni, Kaczkowski Kazimierz Janusz, Kuzmijczuk 



- 45- 


jaroslaw Stefan, Ulle Oskar (ry
unek}! Margulies Abraham (j. niem) 
Pajmel Zbigniew M
chal, .Retzenbem Bernard (rysunek), Star